Czy z wlewu oleju powinno dmuchać powietrze?

Zjawisko wydobywania się powietrza z wlewu oleju po odkręceniu korka to temat, który budzi zrozumiały niepokój u wielu kierowców. Warto jednak podejść do tego zagadnienia z perspektywy mechaniki silnika, aby odróżnić naturalną pracę jednostki napędowej od sygnałów świadczących o poważniejszej awarii. W nowoczesnych silnikach spalinowych pewien stopień pulsacji powietrza jest zjawiskiem fizycznie uzasadnionym, wynikającym bezpośrednio z konstrukcji tłokowo-korbowej.

Dlaczego powietrze wydostaje się z wlewu

Podczas pracy silnika tłoki wykonują ruch posuwisto-zwrotny w cylindrach. Nawet przy idealnej szczelności pierścieni tłokowych, niewielka ilość gazów spalinowych oraz mgły olejowej zawsze przedostaje się do skrzyni korbowej – zjawisko to nazywamy przedmuchami (ang. blow-by). To właśnie te gazy szukają ujścia, a otwór wlewu oleju stanowi bezpośrednie połączenie z wnętrzem kadłuba silnika. Delikatne "dmuchanie" lub pulsowanie wyczuwalne pod dłonią jest zatem normalnym efektem pracy mechanizmów wewnętrznych.

Kiedy należy zachować czujność

Istnieją sytuacje, w których zachowanie silnika powinno wzbudzić nasze podejrzenia. Jeśli po odkręceniu korka zamiast lekkiego podmuchu obserwujemy:

• Wyraźny dym o niebieskawym lub szarym zabarwieniu,
• Intensywne rozpryskiwanie oleju na zewnątrz wlewu,
• Głośne stukanie lub metaliczne dźwięki dochodzące z wnętrza silnika,
• Nagły spadek mocy jednostki napędowej,

wówczas możemy mieć do czynienia z nadmiernym ciśnieniem w skrzyni korbowej. Może to być sygnał zużycia pierścieni tłokowych, awarii odmy (systemu odpowietrzania skrzyni korbowej) lub uszkodzenia uszczelki pod głowicą.

Rola układu odmy

Kluczowym elementem wpływającym na ciśnienie w układzie smarowania jest odma. Jej zadaniem jest odprowadzanie gazów ze skrzyni korbowej z powrotem do układu dolotowego w celu ich spalenia. Jeśli odma jest zatkana lub uszkodzona, gazy nie znajdują ujścia, co prowadzi do wzrostu ciśnienia wewnętrznego. W takim przypadku powietrze będzie z dużą siłą wypychane przez każdy możliwy otwór, w tym przez wlew oleju, a nawet przez uszczelniacze wału korbowego, co w dłuższej perspektywie prowadzi do kosztownych wycieków.

Jak ocenić stan techniczny silnika

Aby samodzielnie ocenić, czy pulsacja jest w normie, warto przeprowadzić prosty test. Po odkręceniu korka na biegu jałowym, połóż go luźno na wlewie. Jeśli korek jedynie delikatnie drga lub podskakuje w miejscu, zazwyczaj nie ma powodów do obaw. Jeśli jednak korek jest gwałtownie odrzucany przez wydostające się powietrze, jest to sygnał do wizyty w profesjonalnym serwisie w celu wykonania pomiaru ciśnienia sprężania oraz sprawdzenia wydolności układu odpowietrzania silnika. Regularna dbałość o drożność odmy jest jednym z najważniejszych działań profilaktycznych, które chronią silnik przed przedwczesnym zużyciem.